Blog
Digitale toegankelijkheid: hoe een man met een zichtbeperking ons anders naar onze website liet kijken
Door Melissa Neiteler, communicatiemedewerker De Bibliotheek West-Brabant
Voor veel bibliotheken zijn de website en social media dé manier om mensen te bereiken die niet dagelijks in de bieb te vinden zijn. Ook wij vertrouwden op onze online kanalen om inwoners op de hoogte te houden van al het moois dat we te bieden hebben. Totdat we tijdens een bewustwordingssessie meekeken hoe een man met een zichtbeperking onze website met zijn schermlezer gebruikte. En we ontdekten hoe ontoegankelijk onze website eigenlijk was.
Een nieuwe blik op de website
Vanaf dat moment werd digitale toegankelijkheid een vast thema binnen ons communicatieteam. We bespraken wat we hadden gezien, deelden tips en begonnen wekenlang ons overleg met twee hoofdstukken uit Handboek webcontent: meer focus, minder content.
Met deze nieuwe kennis zijn we onze website kritisch gaan bekijken. Bij elke pagina stelden we onszelf vragen als: Wat is het nut van deze pagina? Is de structuur logisch? Wat doet deze afbeelding hier? Is de tekst te veel of zeggen we te weinig?
De eerste stappen richting digitale toegankelijkheid
We begonnen de digitale restauratie met kleine, eenvoudige aanpassingen. Zoals een korte ALT-tekst toevoegen aan afbeeldingen en alle knoppen op een pagina voorzien van een unieke naam in plaats van slechts ‘Meer informatie’. Ook plaatsten we op diverse pagina’s het WaaS-component ‘Tab navigatie’, zodat bezoekers meteen zien welke onderwerpen er te vinden zijn en gemakkelijk door de content kunnen klikken.
De grootste eyeopener was echter de rol van PDF’s. Die bleken helemaal niet digitaal toegankelijk te zijn! In ieder geval niet op de manier zoals wij de PDF’s opmaakten. Dit heeft ertoe geleid dat we onze PDF’s flink hebben uitgedund. PDF’s zijn verwijderd of omgebouwd tot toegankelijke webpagina’s.
De audit: een reality check
In het voorjaar van 2025 was het tijd om de proef op de som te nemen: we lieten een digitale audit uitvoeren op onze website. Het oordeel? We waren goed op weg, maar we moesten nog heel wat stappen zetten, zoals:
- Er zijn zaken die enkel steunen op kleur, wat impact heeft op kleurenblinden en slechtzienden.
- Er zijn knoppen kunnen niet bediend worden met het toetsenbord.
- Er zijn componenten die geen duidelijke rol, naam of waarde hebben.
Zomaar een greep uit de resultaten die, ondanks alles wat we al hadden gedaan om de website toegankelijker te maken, naar voren kwamen uit de audit. Veel verbeterpunten waren technisch van aard en konden wij niet zelf oplossen. Deze punten hebben wij, net als een aantal andere collega-bibliotheken, onder de aandacht gebracht bij de KB.
Digitale toegankelijkheid op social media
Terwijl we druk waren met de website, is het bijna makkelijk te vergeten dat social media óók toegankelijk moeten zijn. Gelukkig kun je daar met simpele stappen al veel goed doen: ALT-teksten toevoegen aan afbeeldingen, video’s ondertitelen, en hashtags leesbaar maken door elk woord een hoofdletter te geven.
Het gebruik maken van dik- of schuingedrukte teksten in je caption is overigens een digitaal toegankelijke no-go. Het ziet er mooi uit, maar schermlezers herkennen deze opmaak niet als tekst. Emoji’s herkennen de meeste schermlezers inmiddels wel, maar zet ze aan het eind van een zin en laat ze geen woorden vervangen.
Een lange, maar belangrijke weg
Na zo’n drie jaar actief bezig te zijn met digitale toegankelijkheid, weten we dat dit geen makkelijke klus is. De techniek verandert snel en de kleine extra handelingen zie je zo over het hoofd (ja, ook wij vergeten nog weleens een ALT-tekst toe te voegen).
Toch is het belangrijk dat we het doen, dat we er tijd en energie in blijven steken. Want als de fysieke bibliotheek een openbare ruimte is waar iedereen zich welkom mag voelen, moet de online omgeving ook toegankelijk zijn.
