AI stopt niet na juni

De maand juni ligt al weer een tijdje achter ons en daarmee ook de Maand van de AI! We hebben Juni, maand van de AI dit jaar opnieuw georganiseerd, omdat AI niet meer weg te denken is uit de samenleving en omdat AI ook een grote invloed heeft op de bibliotheeksector. We hopen met deze maand jou als bibliotheekmedewerker te hebben geïnspireerd, dat je weer helemaal op de hoogte bent en dat je hebt geleerd hoe AI ons dagelijks leven zowel privé als werk al beïnvloedt. Laat het ons vooral weten wat je van deze maand vond en wat je hebt geleerd! 

Iedere week in juni was er een dagelijks aanbod van achtergronden, toepassingen, dilemma's en toekomstbeelden rond AI. Het aanbod werd per week bekend gemaakt. En het aanbod verschilde per week en per dag. We maakten gebruik van een padlet en Instagram. Mocht je niet hebben deelgenomen, geen probleem! Die padlet is ook nu nog te bekijken en zeker nog de moeite waard.

Activiteiten 

Naast de activiteiten die je in je eigen tijd kon plannen, werden er ook enkele geplande activiteiten georganiseerd, zoals een workshop door de Waag Futurelab, een DataWalk in Utrecht, een training over de inzet van ChatGPT en nog meer. We lichten twee activiteiten die je terugvindt in de padlet uit:

Maak kennis met de vooroordelen in generatieve AI (beoordeeld met een 7.8)

In deze workshop van Waag Futurelab kregen de deelnemers een introductie in tekst-naar-beeld modellen en werden ze uitgedaagd om op zoek te gaan naar bevooroordeelde resultaten. Samen stelden ze prompts op om afbeeldingen te maken die tekst-naar-beeld genereren en die ethische normen proberen te waarborgen en uit te dagen. Ze bespraken mogelijke vooroordelen in de verkregen beelden en dachten na over welke alternatieve afbeeldingen ze liever zouden zien. 

Inzichten van de deelnemers na afloopt van de workshop:

• “Dat bevooroordeeldheid niet alleen in de AI maar ook in de prompter zelf zit. Iedereen zet z'n mooiste foto op internet. Dus ik snap dat AI ons die versie van de mens laat zien.”
• "Dat bevooroordeeldheid niet alleen in de AI maar ook in de prompter zelf zit."
• "Iedereen zet z'n mooiste foto op internet. Dus ik snap dat AI ons die versie van de mens laat zien."

Praktische workshop ChatGPT  (beoordeeld met een 8.1)

Workshop ChatGPT door Suzette Pauwels van de Bibliotheek Deventer.

Of je nu enthousiasme of juist weerstand voelt bij Kunstmatige Intelligentie; deze workshop bood je meer inzicht in de mogelijkheden en de beperkingen van AI-tools. De deelnemers bekeken (kritisch) verschillende toepassingen van AI en ze gingen zelf aan de slag met ChatGPT. Zo leerden ze hoe je goede prompts schrijft en gebruikten daarbij de context van de Bibliotheek als uitgangspunt.

Reacties deelnemers na afloop:

• “Ik leerde een bewustere houding aan te nemen in het gebruik van ChatGPT.”
• “ChatGPT geeft niet steeds hetzelfde antwoord, maar leert door wat je erin stopt.”
• “Dat ChatGPT meer kan dan ik had gedacht, maar nog lang niet kan waar ik bang voor ben.”

Spelregels

In een wereld waar kunstmatige intelligentie steeds meer invloed heeft op ons dagelijks leven en werk, is het essentieel om te begrijpen hoe we deze krachtige technologie op een verantwoorde manier kunnen inzetten. Cubiss is op onderzoek gegaan naar hoe we dit intern kunnen doen. Dat heeft geleid tot de 10 afspraken in deze korte “Cubiss-gids”, gebaseerd op de zeven principes die de KB opstelde rond AI. Dit is een eerste begin, een groeidocument, omdat de ontwikkelingen heel snel gaan. 

Je kunt deze gids gebruiken als inspiratie als je zelf ook aan de slag wilt met AI in jouw bibliotheek. 

Rapport GenAI en bibliotheek

De impact van AI is groot in de samenleving en mogelijk ook in de bibliotheeksector zelf. Hoe ga je als bibliotheek om met AI en hoe zorg je ervoor dat de bibliotheekorganisatie klaar is voor alle digitale ontwikkelingen van nu en in de toekomst. Als Cubiss-BiSC hebben we bijvoorbeeld spelregels gemaakt voor interne omgang met AI, maar dat is nog maar het begin. Steeds meer bibliotheken gaan aan de slag met digitaal burgerschap. En steeds meer bibliotheken stellen zichzelf de vraag, hoe neem ik hierin mijn eigen organisatie mee. Welke regie is hier verder voor nodig? Daarom hebben we onderzoek laten doen naar wat er nodig is intern om ook als organisatie mee te kunnen blijven doen in de digitale samenleving. De ontwikkelingen vragen om digitaal leiderschap. Ook heeft Cubiss een onderzoek laten uitvoeren naar de waarden van ‘GenAI’ en hoe je als bibliotheek hier mee kan omgaan in het kader van Digitaal Leiderschap. Om een transformatie in de bibliotheekbranche rondom nieuwe technologische ontwikkelingen aan te pakken, heb je een digitale leider nodig.

Digitale leiders zijn dus nodig om de maatschappij succesvol te transformeren naar het digitale tijdperk en de nieuwe netwerksamenleving. Hierbij gaat het zowel om de bibliotheken en hun medewerkers als om de Brabantse burgers. Een digitaal leider is iemand die goed de weg weet en die verbanden en contacten kan leggen. Deze leider hoeft geen expert te zijn op technologisch gebied maar moet hier wel affiniteit mee hebben. Maar vooral samenhang zien, de juiste keuzes maken, het goede voorbeeld geeft en anderen kan meenemen. Regie nemend! 

Lees hier het rapport over dit onderzoek.

Doorkijkje naar volgend jaar

Volgend jaar is het de bedoeling om een landelijke maand van de AI te organiseren in juni. Laat het ons weten als je daaraan mee zou willen doen met eigen programmering, die ook interessant is voor andere bibliotheken (ter inspiratie). Het zou mooi zijn als we dan tijdens die maand een kijkje in elkaars keuken kunnen geven?

Help ons mee om de Maand van de AI nog beter te maken door het invullen van een aantal vragen.